Heijse Woorden
Als er iets niet correct is of als U meer Heijse woorden weet,
laat dit dan weten via
Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
uit het schrift van M. Manders-Muskens
| A | |
| Aankhölt | waar 't geslachte varken aanhangt |
| Auws | links of tegen de keer in |
| Anstóke | in 'n cafe 'n borreltje of glas drinken |
| Ald | oud |
| Alder | ouder |
| Aorig | eigenwaardig of ziek eruit zien |
| Afspikkeliere | loeren of afkijken |
| Aord | inhoudsmaat of kruik (drank) |
| Aosem / Aojem | adem |
| Alterráge | wat 'n gedoe, of werk op mijn hals halen |
| B | |
| Boeremoes | Boerenkool |
| Blöje | mangelblad voor de varkens |
| Blote telder | blote kond |
| Bout | oogsttijd |
| Bessem | bezem |
| Ben | mand |
| Bëum | boom |
| Betëid | bedoeld |
| Bluudje | klein kind |
| Bliënden | vensters |
| Baolslob | schort van jute |
| Bëije | bidden |
| Böks | broek |
| Buukriem | buikspek van 't varken |
| Bëej | bijen |
| Bruspot | kookpot voor 't varkensvoer |
| Bewaorschöl | kleuterschool |
| Bandele | hoepelen |
| Bemmele | bungelen |
| Böken | boeren of oprispen |
| Blaok | rook of stoom |
| Blieken | gluren |
| Bloiers | blaren |
| Böl | bollen |
| Bikkel | knikker |
| Bikkele | knikkeren |
| Bowschoen | schoenen voor op 't land |
| Biender | snelbinder op de fiets bijvoorbeeld |
| Betietelijk | sjiek |
| Blieken | gluren |
| Bliende welt, wat grabbelt ge in den duuster | blinde wereld, wat tast je in het duister |
| Brilleschei | brille-etui |
| Border holt | houtschans of hoop |
| Balsturig | onstuimig |
| Boest | klein dik jongetje of meisje |
| Boks | wortelstronk van een boom |
| Bindels | kousen of sok-ophouders |
| Blauw menneke | soort vink |
| Befke | kraag |
| Bukkum | vissoort |
| Bressem | brasem (vissoort) |
| Bratse | zweren op je lichaam |
| Brombére | kruisbessen |
| Bandelle | met 'n wiel en stok hardlopen en met de stok al tikkend de band mee voortbewegen |
| Buukziek | rotte appel of peer |
| Bats | zitvlak / bil of platte schop |
| Bazeroen | werkhemd of kiel |
| Belléke | schreien of janken |
| Bescheid geve | waarschuwen of laten weten |
| Bietse | stelen |
| Blaag | kinderen |
| Billetikker | jaquet of pandjesjas |
| Blaospiep | muziekinstrument |
| Bleére | schreeuwen |
| Bleik | stukje grond met gras waar de was werd neergelegd en de was werd gesproeid |
| Bojjum | bodem van een emmer bijv. |
| Bottermelk | karnemelk |
| Baktand | kies |
| Bacht | achter |
| Bessem | bezem |
| Bezetting | Longonsteking |
| Braaf 't eggest | hetzelfde |
| Brilleschei | brillenkoker |
| D | |
| Drats | koffiedik of drap |
| Dörslag | vergiet |
| Dülpus | rare tienes |
| Dräankmolen | om varkensvoer fijn te malen |
| Doef | duif |
| Deél | stal voor vee |
| Doelija | domme vrouw |
| Derke of Den of Din | meisje |
| Durgebont | kozijnstijl van een deur |
| enne Dél | 'n hoop of heel veel |
| Dukzat | dikwijls |
| Durrum | daarom |
| Duuster | donker |
| Drulleke | uitdrukking van een klein kind |
| Dingst | vriendelijk |
| Duts | deuk |
| Dulpus | goedzak of rare tienes |
| Dorskast | dorsmachine |
| Dér | 'n gebaar |
| Daon | doorn |
| Dojser | dromerige vrouw |
| Dreksbak | vuilnisemmer |
| Duk | vaak of veel |
| Dummelig | 't word langzaam donker |
| E | |
| Eëk | azijn |
| Efkes | even |
| Eierboest | eierschaal |
| Ervél | arm vol, bijv. een arm vol hooi |
| Elking | heel, bijv. de kous is nog heel |
| Eerwinter | eenjarig stuk vee |
| Èéktes | hagedis |
| Èérbeeje | werken |
| Èérmoej | armoede |
| Èérmoeje | klungelen of prutsen |
| Ègaal | om 't even |
| Èmmere | treuzelen |
| Èvvel | 'n term die krachtiger wordt gebruikt uitgedrukt, bijv. ge ziet niet evvel moj te loat |
| F | |
| Foezel | oude of jonge genever |
| Flink Vrommes | flinke vrouw |
| Faiëme (oubetten) | kletsen |
| Fléér | klap, mep of oorveeg geven |
| Feemp | dunne spaan |
| Fetuute | streken hebben |
| Filepiene | lupine (groenbemesting) |
| Fichteren | opzeggen van een contract |
| Fieterke | 'n beetje |
| Frotte | prutsen |
| Fimp | klein meisje |
| Foetelen | oneerlijk spel |
| G | |
| Güttegat | afvoer van het riool |
| God alle welt zeg ik | uitdrukking |
| Goeij Botter | roomboter |
| Grieselen | harken |
| Golde lozie | gouden horloge |
| Gaärut gën tied | helemaal geen tijd |
| Greendwëg | grindpad |
| Galgen | bretels |
| Gütsteen | gootsteen |
| Grinzen | schreien |
| Geie | wieden of onkruid plukken |
| Gesluns / Gesleuns | afval van 't varken |
| Gotzamme zegen ons | uitdrukking |
| Gavel | gaffel voor hooi |
| Géélverf | geelzucht |
| Gerfkaamer | sacrestie |
| Gewaone | kunstmest van vroeger |
| Gaest | steeg |
| Gedeuns | gedoe |
| Gladdekker / Gladjanus | kale knikker |
| Gäonderwied | daarginds |
| Grop | hebberd |
| Gruünspaon | koperoxide |
| Gesleuns | afval van de slacht |
| Goegelen | schaterlachen |
| H | |
| Hòwklos | om hout op te hakken |
| Hiep | klein bijltje |
| Haffel | handvol |
| Hommelen | onweer |
| Hoening | honing |
| Huüi | hooi |
| Hemke | paardentuig |
| Hoenderhok | kippenhok |
| Hutspot | vlees en wordt na 't slachten van een varken |
| Hak violen | je kunt me nog meer vertellen |
| Haffelen | hutselen |
| Hompen | hinkelen |
| Hutsturm | storm in een glas water |
| Hélligewerke | littekens in het gezicht |
| Holverzak | onbehouwen |
| Hàampleman | onhandig |
| Huiske | toilet of wc |
| Haore | zeis scherp maken |
| Holveren | klauteren |
| Haerleien | krans maken voor een bruiloft |
| Holsketting | halsketting |
| Hoeneer | waneer |
| Herregezien | in 'n handomdraai bekeken of gemaakt |
| Hilteren | kniebotje van 't varken |
| I | |
| Ingsel / Ingseling | eindelijk / uiteindelijk |
| Inkpoes | eekhoorn |
| J | |
| Jükst | jeuk |
| Joekel | groot van formaat |
| Jatten | grote handen / stelen |
| K | |
| Knip | portemonnee |
| Kruut | stroop |
| Kënmëlk | karnemelk |
| Klëump | klompen |
| Kluutje | klontje (bijv. klontje boter) |
| Knient | konijnen |
| Kruutwit kiëke | bleek zijn |
| Kolf in de böks | broek met zeer grote zakken |
| Köje | kaantjes |
| Kippeköj | kippenhok |
| Küleke | gaatje |
| Kummelik | moeilijk doen |
| Klut | mus |
| Kiepevëke | kippen op stok |
| Klëen klötje | klein jongetje |
| Krüuske | kruis |
| Knieptang | nijptang |
| Kënnen | Karnen van melk |
| Krüus | Kruis |
| Kërs aanstëke | kaars aansteken |
| Kussetiek | kussensloop |
| Kappes | kool |
| Klingelbuul | stok met zakje waarin het geld werd opgehaald in de kerk |
| Keéren | vegen |
| Knoie | mopperen / zeuren |
| Kwiebus | pretmaker / verwaand iemand |
| Keumke | kopje |
| Köken | boeren |
| Kwats | onzin |
| Knoet | onder de duim |
| Kemassen | leren bovenstukje die je aandeed op 't land, dus een laars (zonder schoenen) van leer met 'n riempje |
| Karnalje | kwade of boze vrouw |
| Koeenieren | plagen |
| Kaole kasgenaje | kale kak |
| Krot | kleine mens |
| Kasteijen | pesten of plagen |
| Knoepert | groot van formaat |
| Klüpper | flink groot of omvangrijk |
| Kléútje / Klutje | klein jongetje |
| Krimme | kreunen |
| Krets | schurft |
| Kààldfiester | koukleum |
| Knaous / Knaos | daas / bosvlieg |
| Koetelen | oneerlijk spelen |
| Koewhart | boerenknecht |
| Krangs | binnestebuiten |
| Kroezekraom | kraanvogel |
| Kwak | hoeveelheid |
| Kubel | hoge hoed |
| Kiebes | kop / hoofd |
| Kwekske / Kletske | klein beetje van vaste stof, bijv. aardappelen |
| Kletkse | klein beetje van vloeistof, bijv. melk |
| Kaonhoop | grote strohhoop met strooien dak |
| Kobbe | bol van de hoed |
| Kwinkeliere | |
| L | |
| Läoj | lade |
| Leer | ladder |
| Luus | luis |
| Losse schoen | open schoen |
| Lunks | grote lange vrouw |
| Lange slet | grote lange vrouw, groot van stuk |
| Lébbendig | levendig |
| Liefke | jarretelgordel |
| Lekmoel | verwende eter |
| Looksaus | uiensaus |
| Lordsigheid (lortsigheid) | slordigheid |
| Los kleed | in de jurk. zonder jas |
| Look | uien |
| M | |
| Müzekeutels | hagelslag |
| Meizuuntje | madeliefje |
| Mërge groond | 1 are grond |
| Miemere | bessen rood of zwart |
| Moelberre | bosbessen |
| Matkolf | vlaamse gaai |
| Merling / Mel | merel |
| Mietzak | klein van stuk |
| Mij | af en toe |
| Mies | halsbont |
| Meulepaard | grof en of corpulente vrouw |
| Meure | slapen |
| Mistelkuul | mestvracht |
| mowe | zeuren |
| N | |
| Nierken | herkwauwen |
| Nagel | spijker |
| Nagelneej of Foonkelneej | splinter |
| Neej | nieuw |
| Neejerd | jonge klare (foezel) |
| Neuje | uitnodigen |
| Nondersakke | potverdorie (vloek) |
| Naoke | zeuren |
| O | |
| Överjas | jas voor over de kleding |
| Onmundig | lomp |
| Òre haalde | middagdutje doen |
| Ongel | dierenvet |
| Ozele | kloukleumen |
| Aontussen | ruilen |
| Òpslag | miskraam |
| Òrtendag | restjes eten |
| P | |
| Pröst | makkelijke stoel |
| Pekzwart | gitzwart |
| Pök | big |
| Prulleke | klein bloedworstje |
| Pökkel | ronde rug |
| Pieper | aardappel |
| Plak laand | stuk grond |
| Permetiere | klagen |
| Pérdgeschier | paardetuig |
| Plaore | sukkelen / tobben |
| Poest | boomstronk |
| Pulluf | groot kussen |
| Proper | schoon / rein |
| Piek | iets oppakken |
| Plakt goed | 't schiet op |
| Péle | versieren met processie of feest |
| Pierk / Pierek | perzik |
| Ploegdriever | kwikstaartje |
| Pòk / Pukske | kleine big |
| Pannelepper | vlinder |
| Pinnekenaks | spiernaakt |
| Plàkke | schiet op |
| Pies | passen |
| Plemmets | grote wond aan het lichaam |
| Pitelerken | jas |
| Pulluf | peluw / stevig kussen |
| Pet draaien | pet schuin leggen en op afstand proberen en er 'n bal in te gooien (schoolspel van +/- 1900) |
| R | |
| Rood moes | rode kool |
| Rökeliezer | fornuis-pook |
| Ruzelen | in de rui |
| Répel | voor vee aan vast te zetten |
| Rezenieren | bemoeizucht / bazig doen |
| Ruien | schommelen |
| Rui | schommel |
| Richtige | precies / juist / zuiver |
| Rushouwer | grote eter |
| Rüzelen | vallen van verwelkte bloemen |
| Rondströwen / rondbladderen | klikken / roddelen |
| S | |
| Schoer | zware regenbui (onweer) |
| Stékbëre | kruisbessen |
| Stevels | laarzen |
| Schümspaon | schuimlepel |
| Scheenk | ham |
| Schüpkes rapen | denne-appels rapen |
| Schebbige wiend | koude ijzige wind |
| Schoeks | schuin |
| Soomp | zeurderig mens |
| Stroontzat | dronken |
| Schiethuus | wc / toilet |
| Schinnen | schenen |
| Schup | Schop / Spade |
| Schiets-smeel | zeer kleinde verwonding |
| Sukkerruve | rapen |
| Stekkerruve | rapen |
| Schötelslet | vaatdoek |
| Schroet | kalkoen |
| Schinaos | lelijk mens |
| Schoerezel | harde werkers |
| Schoersblik | spatbord |
| Stroispierke | stro / aar |
| Steggele | ruzie / herrie maken |
| Semmele | zeuren |
| Slibberen | glijden op het ijs (baan) |
| Snierken | afgluren |
| Schobbejak | vlegel / schurk |
| Saras | rotzak |
| Spelken | tong uitsteken |
| Snuien | weghalen |
| Smutten | trekken / plukken aan iemand |
| Spil | dunne / schiet / diarree |
| Schobelunder | |
| Schik gehad | plezier gemaakt |
| Scherewere | roepen of schreeuwen |
| Schoenwiks | schoencreme |
| Stinkóllie | petroleum |
| Stimpelpotje | een potje met 3 pootjes eronder voor boven het vuur |
| Schuulhoed | een hoed met brede grote rand |
| Schanderm | politie van vroeger |
| Slip | schoot (op je schoot zitten) |
| Schollek | schort |
| Schuupe | zwerven |
| Slieps | stropdas |
| Smaàlt | reuzel |
| Smoek | sieraden |
| Snëjer | kleermaker |
| Snööje | fruit stelen |
| Spééje | spugen / braken |
| Spuulsteen | gootsteen |
| Strietsen | stelen |
| Spoeien | haasten |
| Schérlappen | oogkleppen van 't paard |
| Schietsmeel | te niks om over te praten |
| Schabelier | medialle |
| T | |
| Telder | bord |
| Toe schoen | dichte schoen |
| Tuit | melkbus |
| Teumpke | puntje van een zakdoek |
| Toomp | hoek |
| Tuutei | kippe-ei |
| Trekbuul | accordeon |
| Tòffel | tafel |
| Tòttele | stotteren |
| Teempeltéér | wilde roos / gierige vrouw |
| Tòòntele | klungelen |
| Tuuimel | ellende / tegenspoed |
| Toemoel | iemand die weinig praat |
| U | |
| Ülskuuke | rotzak van een kind |
| Ulling | wezel |
| Uulnig dör | rechtdoor lopen |
| Upper | dobber van een vishengel |
| Upper | mijt (hooi-upper = hooi mijt) |
| Umkuukele | omvallen |
| Uuterèn | uit elkaar vallen |
| V | |
| Verinnewieren | vernielen of stuk maken |
| Verpierd | wortelen met pieren erin |
| Verrel | reep / stuk spek |
| Vèèke | kippestok |
| Verhandelierd | vernield / verkkreukeld |
| Verlodsen (Verlotsen) | verwaarlozen |
| Verrig | klaar / gereed |
| Vrommes | vrouw |
| Vruute | wroeten |
| Vinderen | uitzoeken / achterhalen |
| Vór éven veul | slordig / kan me niks schelen op welke manier dan ook |
| W | |
| Worsthünneke | hoortje op de vleesmachine |
| Wiks | schoensmeer |
| Wans | oneffen |
| Wats | draai om je oren / klap |
| Wies | tot morgen (wies maan) |
| Wiets | mop / grap |
| Wintesse | samen delen (úmtuuse) |
| Wruiles | slungel |
| Wruule / Wirlen | draaien / woelen |
| Watsekkeb / Wirlen | al schommelend met je billen aan komen lopen |
| Würvel | sluiting / hangsel van een schuurdeur |
| Welboom | machine die de grond plat maakt (gebruik achter de tractor) |
| Wisboom | grote lange paal of boom die over de hooi- en strowagen werd gespannen met touw |
| Wiet / Wietweg | ver weg wonen |
| Waor dow | aan de kant |
| Z | |
| Zicht | zeis (klein) |
| Zweel | eelt |
| Zeéjschotel | trechtervormige melkzeef |
| Zweten | transpireren |
| Zift | zeef |
| Zijkklemmen / Zijkdimmen | mieren |
| Zouwen | knoeien |
| Zoeremoes | zuurkool |
| Zwetsen | opscheppen / bluffen |
| Zijkkelder | gierkelder |
| Zatvréter | tegen heerlijk eten op 'n vervelende manier nee zeggen |
| Zwerink | de hoek omfietsen / omrijden |
| Zummedeen / Zummeteen | dadelijk |
| Zoebelen | zuigen |
| Zauw | modder |
| Zeivere | kwijlen |
| Zóónd | jammer / zonde |
| Zweegel | lucifer |
| Zúk | kousen / sokken |
| Zeeg | mak / braaf |
| Zouwnikkel | knoeipot |